نوزادان نارس، کودکانی هستند که قبل از هفته ۳۷ بارداری به دنیا می‌آیند. تولد زودرس می‌تواند باعث مشکلات جسمی و تکاملی در نوزاد شود. مراقبت صحیح و زودهنگام، نقش بسیار مهمی در رشد و سلامت این کودکان دارد. این مقاله با هدف ارائه یک راهنمای جامع برای والدین و پرستاران تهیه شده است تا بتوانند شرایط بهتری برای نوزاد نارس فراهم کنن

. شناخت نوزاد نارس

نوزادان نارس ممکن است ویژگی‌های زیر را داشته باشند:

  • وزن کم (کمتر از ۲۵۰۰ گرم)

  • پوست نازک و شفاف

  • نیاز به مراقبت ویژه در دمای بدن

  • سیستم ایمنی ضعیف

  • مشکل در تغذیه و بلع

شناخت ویژگی‌های نوزادان نارس به والدین و پرستاران کمک می‌کند تا به سرعت به نیازهای آن‌ها پاسخ دهند.

۲. محیط مناسب برای مراقبت

  • گرما: نوزادان نارس توانایی تنظیم دمای بدن خود را ندارند. استفاده از انکوباتور یا روش «پوست با پوست» با والدین (Kangaroo Care) بسیار مؤثر است.

  • نور و صدا: محیط آرام و کم‌نور باعث کاهش استرس نوزاد می‌شود.

  • بهداشت: شستن دست‌ها قبل از تماس با نوزاد و جلوگیری از ورود افراد بیمار به بخش مراقبت ضروری است.

۳. تغذیه

تغذیه نوزادان نارس نیازمند دقت ویژه است:

  • شیر مادر بهترین گزینه است؛ زیرا سیستم ایمنی کودک را تقویت می‌کند.

  • در صورت نیاز، از شیر مادر تغلیظ‌شده یا شیر خشک مخصوص نوزادان نارس استفاده می‌شود.

  • تغذیه ممکن است از طریق لوله بینی یا معده (NG tube) انجام شود تا کودک دچار خفگی نشود.

۴. پایش سلامت

والدین و پرستاران باید علائم حیاتی و سلامت نوزاد را مرتب بررسی کنند:

  • دما، تنفس و ضربان قلب

  • سطح اکسیژن خون

  • رنگ پوست و میزان فعالیت

  • وزن‌گیری منظم

این پایش کمک می‌کند مشکلات احتمالی زودتر شناسایی و درمان شوند.

۵. پیشگیری از عفونت

نوزادان نارس مستعد عفونت هستند. اقدامات لازم عبارت‌اند از:

  • شستن و ضدعفونی دست‌ها

  • محدود کردن تماس با افراد ناقل بیماری

  • رعایت دقیق بهداشت تجهیزات پزشکی و لباس‌ها

۶. حمایت عاطفی و رشد

  • ارتباط والدین با نوزاد: لمس و حرف زدن با نوزاد باعث افزایش رشد مغزی و عاطفی می‌شود.

  • تحریک حسی ملایم: نوازش، موسیقی آرام و تماس چشمی به رشد عصبی کمک می‌کند.

  • پیگیری پزشکی و واکسیناسیون: مراجعه منظم به پزشک و رعایت تقویم واکسیناسیون حیاتی است.